Finansowanie pomostowe
Strona główna / Aktualności / Sądownictwo ostoją demokracji

Sądownictwo ostoją demokracji

Stowarzyszenie Sędziów Polskich „Iustitia” prezentuje treść apelu, który zostanie rozesłany w dniu 23 maja z inicjatywy Europejskiego Stowarzyszenia MEDEL „Sędziowie i Prokuratorzy na rzecz Demokracji i Wolności”. Apel zostanie przedstawiony organom Unii Europejskiej i Rady Europy wraz z listą sygnatariuszy z krajów członkowskich.APEL
Demokracja wymaga niezależnych sądów, sędziów i prokuratorów Niezależne i aktywne sądownictwo jest niezbędne dla rozwoju świadomości społecznego znaczenia praw podstawowych. W demokracji wszyscy obywatele muszą być wierni zasadzie, że zarówno rządzący jak i rządzeni są jednakowo zobowiązani do przestrzegania praw i obowiązków wyrażonych w konstytucji, traktatach i kartach praw podstawowych.
Obrona prawdziwie narodowego i europejskiego obywatelstwa ma dwa podstawowe aspekty ? jednym z nich jest normatywna gwarancja praw, drugim ich efektywne stosowanie. Konstytucje narodowe, ustawy i traktaty europejskie przyznały wszystkim sądom prawo i obowiązek powstrzymania się od stosowania praw sprzecznych z konstytucją albo z wyrażonymi w nich prawami podstawowymi . Podstawowa zasada przewidująca możliwość odwołania od wyroku niższej instancji do sądu wyższej instancji gwarantuje obywatelom europejskim ich prawa, a jednocześnie pozwala uniknąć ich nadinterpretacji i autorytarnego stosowania. Wobec powyższego dalsza konsolidacja i harmonizacja niezawisłego i dostępnego dla każdego obywatela sądownictwa, zarówno na poziomie krajowym jak i europejskim, staje się imperatywem. Będzie to możliwe tylko poprzez budowanie demokratycznej kultury prawnej, która pozwoli na zgodne z konstytucją odczytywanie praw oraz będzie w stanie zagwarantować przestrzeganie i obronę praw podstawowych, w każdych okolicznościach, tak w wymiarze politycznym, jak i społecznym. Tylko ci, którzy cieszą się społecznym, kulturowym i materialnym statusem umożliwiającym im podejmowanie swobodnych i świadomych decyzji, mogą w pełni cieszyć się wolnością polityczną. Z drugiej strony prawa społeczne mogą przetrwać tylko tak długo, jak długo będzie istniała rzeczywista wolność polityczna [umożliwiająca] ich obronę i pogłębianie. Dzisiaj obywatele Europy cieszą się niezbywalnymi prawami politycznymi i społecznymi, połączonymi w nierozerwalny pakiet, nie podlegającymi negocjacji i niezależnymi od rynku. Prawa te są nieodłącznym elementem ludzkiej godności. Jednakże prawa polityczne i społeczne nigdy nie powinny być uważane jako dane raz na zawsze. Ataki na te prawa mogą przyjść z różnych stron, a decyzje polityczne podejmowane pod wpływem nacisków ekonomicznych i finansowych prowadzą do nowych, jeszcze niebezpieczniejszych zagrożeń dla praw podstawowych poszczególnych obywateli.
W ramach negocjacji takich jak te, które prowadziły do powstania Transatlantyckiej Strefy Wolnego Handlu, miały miejsce próby postawienia wielonarodowych spółek handlowych na równi z suwerennymi państwami, poprzez ustanowienie specjalnych sądów arbitrażowych właściwych do rozstrzygania sporów pomiędzy tymi firmami a państwami, a co wiązało się z zezwoleniem tym pierwszym na nieprzestrzeganie demokratycznie ustanowionych przepisów chroniących prawa obywateli. Właśnie dlatego prawdziwa demokracja potrzebuje niezależnych sądów, sędziów i prokuratorów, którzy są w stanie ją chronić i podtrzymywać. Każde prawo podstawowe i zagwarantowanie go musi być traktowane z należytą powagą.Polityczno-kulturalny proces zapewniania i pogłębiania praw musi zatem być kontynuowany zarówno na poziomie narodowym, jak i na szczeblu europejskich instytucji sądowych, albowiem dzisiaj wszystkie sądy narodowe są sądami europejskimi.
Niezależne i aktywne sądownictwo jest kluczowe dla rozwoju świadomości społecznego znaczenia podstawowych praw i ma kluczowe znaczenie dla obrony i umocnienia demokracji. W tym znaczeniu prawo do procesu przed niezawisłym sądem jest prawem podstawowym. Obrona rzeczywistej i jednakowej niezależności europejskich sądów i niezawisłości sędziów stanowi element ochrony praw podstawowych, wartości jaką jest europejskie obywatelstwo, a także wzmacniania demokracji. Zjednoczona Europa musi być budowana na fundamencie praw obywatelskich, egzekwowanych przez niezależne sądy, a nie pod wpływem deregulacji wprowadzanych pod presją rynków. Prawdziwie obywatelska Europa wymaga wsparcia ze strony europejskiego sądownictwa.

Sprawdź także

Hołd generałów dla RPO

Dr hab. Adam Bodnar został uhonorowany zaszczytnym wyróżnieniem przyznawanym przez Stowarzyszenie Generałów Policji Rzeczypospolitej Polskiej. …