Raport opublikowany przez Helsińską Fundację Praw Człowieka oraz Forum Obywatelskiego Rozwoju na podstawie badań międzynarodowych prowadzonych przez EJS ( European Judicial System) i CEPEJ ( Europejska Komisja na rzecz Efektywności Sądownictwa Rady Europy) tchnie optymizmem. Obszerne fragmenty raportu publikujemy zresztą na łamach ?poprawnego?.
Z raportu wynika, że w 2006 r. Polska znalazła się na 6. miejscu wśród krajów należących do Rady Europy pod względem udziału zsumowanych wydatków publicznych na wymiar sprawiedliwości w Produkcie Krajowym Brutto per capita, wyprzedzając takie kraje jak Niemcy (11 miejsce) czy Hiszpania (20 miejsce). A zatem skoro jest tak dobrze, jak wynika ze statystyk, to dlaczego jest tak źle. Jak to możliwe, że prawie połowa respondentów na wymiarze sprawiedliwości nie zostawia przysłowiowej suchej nitki. W badaniach tych polski wymiar sprawiedliwości negatywnie oceniło 44 proc. ankietowanych, a pozytywnie ? 37 proc. badanych. Najmniejsze zaufanie Polacy mają do prokuratury (42,3 proc.) oraz sędziów (41 proc.) i sądów (40,9 proc.).
Wedle opinii autorów raportu z badania ?głównymi czynnikami decydującymi o niepochlebnych opiniach respondentów są: poczucie niesprawiedliwego orzecznictwa organów wymiaru sprawiedliwości (70,9 proc.), opinie o nierzetelnie wykonywanej pracy (69,3 proc.), a także przekonanie 65 proc. badanych o stronniczości i braku niezawisłości tych organów. Niewiele mniej wskazań odnosi się do słabej efektywności oraz zbyt wysokich nakładów finansowych ponoszonych na funkcjonowanie organów wymiaru sprawiedliwości (po 63 proc.) Sędziowie narzekają nie tylko, że za mało zarabiają, ale i że są zupełnie sami. Nagminnie brakuje ?dwójek?. Przypomnijmy tabelę zatrudnienia opublikowaną w raporcie dotyczącą personelu poza sędziowskiego na 100 000 mieszkańców (2006 r.): 1. Chorwacja 161; 2. Serbia 144; 3. Monako 142 4. Czarnogóra 140; 5. Słowenia 135; 6. Macedonia 101; 7. Hiszpania 93; 8. Malta 87; 9. Czechy 87; 10. Polska 83; 11. Słowacja 79; 12. Węgry 79 13. Litwa 77; 14. Estonia 76; 15. Niemcy 70; 16. Portugalia 68 17. Bośnia i Hercegowina 67; 18. Łotwa 63; 19. Grecja 58; 20. Austria 57. Wnioski płynące z przedstawionych danych podają w wątpliwość pogląd o deficycie zatrudnienia w polskich sądach, w szczególności w odniesieniu do osób uczestniczących w procesie orzekania ? sędziów i osób im asystujących. Polska zajmująca 10. miejsce na tle innych państw europejskich sytuuje się w czołówce najliczniej obsadzonych systemów sądowniczych.
W ciągu czterech lat (2002-2006) udało się ograniczyć o około 100 dni średnią długość postępowania w sprawach rozwodowych w pierwszej instancji to znaczy z 300 do 179 dni. W dalszym ciągu jednak daleko polskim sądom do wyników liderów tego rankingu, np. Holandii (25 dni), Litwy (39 dni) czy Danii (90 dni). Jeżeli odpowiemy na pytanie dlaczego sędzia w Holandii potrafi wydać rozwód w ciągu 25 dni, a jego kolega na Litwie w ciagu 39 dni, a polski potrzebuje na to 179 dni ? poznamy odpowiedź: jak wyjść z impasu i marazmu w którym pogrąża się nasza Temida.

