Finansowanie pomostowe
Strona główna / Relacje z sądów - aktualności / Czy bulwar nadrzeczny jest ulicą

Czy bulwar nadrzeczny jest ulicą

Sąd Najwyższy odmówił odpowiedzi na pytanie prawne, które przedstawił Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie obwinionego o spożywanie alkoholu na nadwiślańskich bulwarach: ?Czy pod pojęciem „ulicy” zawartym w art. 14 ust. 2a Ustawy z dnia 26.10.1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi należy rozumieć:
– wydzielony pas terenu posiadający urzędową nazwę, przeznaczony do ruchu pojazdów lub ruchu pieszych (zał. nr 2 do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów), – drogę na terenie zabudowy lub przeznaczonym do zabudowy zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 4 pkt 3 Ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych??. W ocenie Sądu Najwyższego Sąd Okręgowy nie uzasadnił w sposób dostateczny potrzeby przedstawienia Sądowi Najwyższemu zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia. W ustnych motywach uzasadnienia SN stwierdził jednak, że względy gwarancyjne determinowane przez represyjny charakter przepisu art. 43[1] ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, wskazują na potrzebę przyjęcia definicji zawartej w ustawie o drogach publicznych i nie powinno być wątpliwości, że to definicja zwarta w tej ustawie służyć powinna wykładni znamion wykroczenia. Przeprowadzona przez Sąd Najwyższy analiza orzecznictwa sądów powszechnych pozwoliła na stwierdzenie, że problem w stosowaniu art. 43[1] ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie wynika z istotnych problemów natury wykładniczej dotyczących znamion określonych w art. 14 ust. 1-5 nadmienionej ustawy, a z niestarannego ich odczytania. Nie jest bowiem zabronione spożywanie alkoholu w całej przestrzeni publicznej, ale jedynie w miejscach wskazanych w tym przepisie lub określonych w uchwale Rady Gminy. Zestawiając definicje pojęcia ?ulica? zawarte w art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. 2016 poz. 1440 ze zm.) i załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejsc, ulic i adresów (Dz.U. 2012, poz. 125) Sąd Najwyższy stwierdził, że biorąc pod uwagę hierarchię aktów prawnych (ustawy i rozporządzenia) nie powinno budzić wątpliwości, że to definicja zwarta w ustawie o drogach publicznych służyć powinna wykładni znamion wykroczenia. Odnosząc się do wykładni pojęcia ?ulica? zawartego w załączniku nr 2 do nadmienionego rozporządzenia mieć należy na uwadze zakres upoważnienia zawartego w art. 47b ust. 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. ? Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 2016, poz. 1629). Wydane na jego podstawie rozporządzenie dotyczyć ma zakresu ewidencjonowanych informacji. Zawarta w załączniku do tego rozporządzenia definicja pojęcia ?ulica? służy zatem tylko takim celom. Poza tym definicja ?ulicy? zawarta w art. 4 ust. 3 ustawy o drogach publicznych jest węższa. Dlatego także względy gwarancyjne determinowane przez represyjny charakter przepisu art. 43[1] ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, wskazują na potrzebę przyjęcia definicji zawartej w ustawie o drogach publicznych. Sąd Najwyższy podkreślił, że zajęte w uzasadnieniu wydanego postanowienia stanowisko pozostaje w zgodzie z jednym z aspektów zasady praworządności, zgodnie z którym obywatelom wolno to, czego prawo im wyraźnie nie zabrania, zaś organom władzy publicznej wolno tylko to, na co prawo im wyraźnie zezwala.
X X X
Sąd Najwyższy 19 stycznia pochyli się nad pytaniem prawnym o definicję ulicy, które przedstawił SO w Warszawie w sprawie obwinionego o spożywanie alkoholu na nadwiślańskich bulwarach. ?Czy pod pojęciem „ulicy” zawartym w art. 14 ust. 2a Ustawy z dnia 26.10.1982 roku o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi należy rozumieć:- wydzielony pas terenu posiadający urzędową nazwę, przeznaczony do ruchu pojazdów lub ruchu pieszych (zał. nr 2 do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów), – drogę na terenie zabudowy lub przeznaczonym do zabudowy zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 4 pkt 3 Ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych?? Powyższe zagadnienie prawne wyłoniło się w toku rozpoznawania przez Sąd Okręgowy apelacji w sprawie obwinionego o spożywanie alkoholu na bulwarach wiślanych w Warszawie.
Problem sprowadza się do wykładni użytego w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi pojęcia ?ulicy? (art. 14 ust. 2a). W przepisie tym zabrania się bowiem spożywania napojów alkoholowych na ulicach, placach i w parkach, z wyjątkiem miejsc przeznaczonych do ich spożycia na miejscu, w punktach sprzedaży tych napojów. Spożywanie alkoholu w takich miejscach stanowi zaś wykroczenie określone w art. 431 ust. 1 tej ustawy. Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi jednak nie zawiera definicji ulicy, więc każdorazowo organy rozstrzygające zmuszone są do dokonywania samodzielnej oceny, czy określone zachowanie może być kwalifikowane jako wykroczenie. O ile w większości przypadków ocena taka nie nastręcza trudności, w niniejszej sprawie stało się inaczej. Sąd Rejonowy posłużył się definicją ulicy zawartą w załączniku do Rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów, zaś obwiniony zaproponował przyjęcie definicji ulicy zawartej w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
W ocenie Sądu Okręgowego ?prawidłowa wykładnia pojęcia ‘ulica? ma doniosłe znaczenie nie tylko w jednostkowej sprawie obwinionego, ale również w kontekście szerszym, bo dotyczącym pełnego korzystania ze swobód obywatelskich przy jednoczesnym zachowaniu standardów mających na celu ochronę społeczeństwa przed negatywnymi następstwami nadmiernego spożycia napojów alkoholowych?.

Sprawdź także

Sędziowie pozwali S. Piotrowicza

Pierwsza prezes Sądu Najwyższego Małgorzata Gersdorf i sędzia Krzysztof Rączka złożyli pozew przeciwko posłowi Prawa …