Strona główna / Moja kancelaria / Owoce zatrutego drzewa

Owoce zatrutego drzewa

Włodzimierz Wróbel: Konstytucja nie jest bezbronna, nawet jeżeli Trybunał Konstytucyjny przestał funkcjonować. Wyrok Izby Karnej SN

Sądy są zobowiązane do odmowy stosowania przepisu ustawy, jeżeli został on uchwalony z naruszeniem trybu stanowienia prawa – napisał prof. Włodzimierz Wróbel na swoim profilu FB.

Sąd Najwyższy stwierdził to w odniesieniu do ustawy, która znowelizowała brzmienie art. 190a paragraf 1 Kodeksu karnego. […] Orzeczenie to ma daleko idące konsekwencje.
Oznacza bowiem, że:

  1. podstawą odwoławczą może być zarzut zarzut rażącego naruszenia prawa w postaci uchylenia się przez sąd orzekający od obowiązku pominięcia sprzecznego z Konstytucją przepisu ustawy. Rozproszona kontrola konstytucyjności ustaw nie jest już w tej perspektywie jedynie uprawnieniem sądu, ale jego obowiązkiem. Oczywiście do pominięcia niekonstytucyjnej ustawy może dojść dopiero wówczas, gdy wyczerpały się inne sposoby uzyskania rozstrzygnięcia zgodnego z Konstytucją.
  2. sąd zobowiązany jest ocenić materialną zgodność treści przepisu ustawy z Konstytucją i odmówić jego stosowania, gdyby miało to prowadzić do naruszającego Konstytucję rozstrzygnięcia ale także zbadać, czy do naruszeń Konstytucji nie doszło w czasie procesu legislacyjnego. Mając na względzie orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (póki jeszcze funkcjonował) takimi naruszeniami jest brak odpowiedniej liczy czytań projektu ustawy, brak dochowania szczególnej procedury zmieniania ustaw mających charakter Kodeksów, czy niedochowanie wymogów w zakresie obligatoryjnego opiniowania projektów ustaw.

II KK 462/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 czerwca 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)
‎SSN Jacek Błaszczyk
‎SSN Małgorzata Gierszon

Protokolant Dominika Izdebska

przy udziale prokuratora del. do Prokuratury Krajowej Jerzego Kopcia
‎w sprawie Ł. L.
‎skazanego z art. 190a § 1 k.k.
‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎w dniu 17 czerwca 2025 r.,
‎kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich
‎od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
‎z dnia 27 października 2023 r., sygn. akt X Ka 683/23,
‎zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza w Warszawie
‎z dnia 28 kwietnia 2023 r., sygn. akt III K 402/23,

uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie w postępowaniu odwoławczym.

Jacek Błaszczyk Tomasz Artymiuk Małgorzata Gierszon

Uzasadnienie wyroku publikuje monitorkonstytucyjny.ue

Sprawdź także

Milczenie sędziów

Carolin Dörr: Gdy sędziowie milczą. Dlaczego neutralność jest celem, a nie czymś oczywistym (Verfassungsblog, ang.) …