PoPrawny Poznański serwis prawny
Powiązane artykuły
Odznaka honorowa RPO dla dr. n. med. Marka Balickiego
– Chciałbym, aby dzisiejsze wyróżnienie było sygnałem zachęcającym wszystkich ludzi związanych z systemem ochrony zdrowia w naszym kraju do zachowania szczególnej wrażliwości wszędzie tam, gdzie chodzi o dobro i godność pacjenta – mówił Marcin Wiącek podczas uroczystości wręczenia odznaki honorowej „Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka” dr. n. med. Markowi Balickiemu
- W laudacji prof. n. med. Jacek Wciórka mówił, że działalność dr. Marka Balickiego konsekwentnie łączy perspektywę lekarza, eksperta systemowego, animatora aktywności obywatelskiej i obrońcy praw obywatelskich. Laureat często podkreśla, że jakość systemu ochrony zdrowia – zwłaszcza psychiatrii – jest ściśle związana z poszanowaniem podmiotowej godności pacjenta, któremu system powinien służyć dostępną i możliwie skuteczną pomocą.
- – Dzisiejszy dzień daje okazję żeby przypomnieć o potrzebie poszanowania godności praw osób z doświadczeniem kryzysu zdrowia psychicznego oraz o potrzebie ochrony godności i praw osób z takim doświadczeniem – mówił sam Laureat, podkreślając że usługi zdrowia psychicznego istnieją po to, by chronić prawa, a nie by je naruszać.
Rzecznik praw obywatelskich Marcin Wiącek uhonorował odznaką honorową „Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka” dr. n. med. Marka Balickiego, lekarza, specjalistę w dziedzinie anestezjologii i psychiatrii, dwukrotnego ministra zdrowia, członka Rady Zdrowia i Narodowej Rady Rozwoju (2015-2025) działających przy Prezydencie RP, b. członka Komitetu Bioetyki PAN, b. kierownika biura ds. Pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego oraz członka wielu organizacji społecznych i naukowych i autora licznych publikacji dotyczących ochrony zdrowia i praw pacjenta.
Uroczystość odbyła się 7 kwietnia 2026 r., w Światowym Dniu Zdrowia. Święto to jest obchodzone corocznie od 1950 r. w rocznicę powstania Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Dzień ten został ustanowiony przez Pierwsze Zgromadzenie Ogólne WHO w 1948 roku. Jego celem jest zwrócenie uwagi na konkretne tematy i problemy zdrowotne społeczeństw na całym świecie.
Wydarzenie było transmitowane na kanale Biura RPO na portalu YouTube oraz tłumaczone na Polski Język Migowy.
Wystąpienie RPO Marcina Wiącka
– Pierwszą w tym roku Odznakę „Za Zasługi dla Ochrony Praw Człowieka” będę mógł wręczyć podczas dzisiejszej uroczystości Panu Doktorowi Markowi Balickiemu, osobie o niezwykłych osiągnięciach i zasługach – rozpoczął Rzecznik i podkreślił, że laureat to znakomity lekarz, wybitny specjalista i ekspert, jeden z najbardziej zasłużonych w naszym kraju polityków i działaczy na rzecz ochrony zdrowia.
Rzecznik zwrócił uwagę, że o wadze i znaczeniu Odznaki RPO decyduje nie tylko jej szlachetne przesłanie, ale przede wszystkim wielkość i autentyczność postaci, które stają się jej laureatami.
– Pan dr Marek Balicki, wyrażając zgodę na przyjęcie tego wyróżnienia, uczynił nam wielki honor i dał powód do dumy. Cieszymy się, że tak znacząca osobistość dołączy do tworzonego przez nas panteonu najbardziej zasłużonych współcześnie obrońców praw człowieka – zaznaczył.
Wyjaśnił, że w Biurze RPO, od początku istnienia tej instytucji, żywione jest przekonanie, że zdrowie jest kluczowym elementem dobrostanu i praw jednostki. Dlatego nie jest przypadkiem, że w ostatnich dziesięcioleciach wielokrotnie się przecinały ścieżki aktywności i działań na rzecz ochrony zdrowia obywateli podejmowanych przez Biuro RPO i dr. Marka Balickiego. Dorobek tej współpracy jest bogaty i wszechstronny.
– Przez kilka kadencji Pan Doktor brał udział w licznych seminariach i debatach organizowanych przez nasze Biuro, uczestniczył w pracach komisji eksperckich, inicjował akcje społeczne i wspomagał przy opracowywaniu wystąpień generalnych. Obecnie jest współprzewodniczącym Komisji Ekspertów ds. Ochrony Zdrowia Psychicznego oraz członkiem Komisji Ekspertów ds. Zdrowia działających przy RPO. Można powiedzieć, że dr Marek Balicki od lat współtworzy naszą instytucję, jest jej merytoryczną podporą i inspiracją, co przekłada się niewątpliwie na wyższą jakość realizacji misji RPO dotyczącej ochrony zdrowia obywateli – mówił Rzecznik.
Marcin Wiącek podkreślił, że chciałby, aby dzisiejsze wyróżnienie było także sygnałem zachęcającym wszystkich ludzi związanych z systemem ochrony zdrowia w naszym kraju do zachowania szczególnej wrażliwości wszędzie tam, gdzie chodzi o dobro i godność pacjenta. Wskazał na trudną sytuację w obszarze opieki zdrowotnej, na zagrożenia i pilne problemy, które pozostają nierozwiązane – od braku wystarczających środków w NFZ, a skończywszy na niedokończonych reformach systemowych dotyczących ochrony zdrowia psychicznego.
Zaznaczył, że mimo wielu deklaracji i obietnic czy prób naprawy podejmowanych przez kolejne rządy funkcjonujemy w warunkach niemal permanentnego kryzysu, gdzie potrzeby i oczekiwania obywateli jakże często nie spotykają się z dostatecznym zrozumieniem i niezbędnymi działaniami ze strony państwa.
– Dlatego rozumiemy związane z tym dość powszechne objawy niezadowolenia, frustracji czy protestów. Ze swej strony staramy się pilnie reagować na wszelkie wpływające do Biura RPO sygnały i skargi zarówno ze środowiska medycznego, jak i od pacjentów – tłumaczył Rzecznik wskazując, że takich skarg jest bardzo dużo. – Często też występujemy o zmiany systemowe, prawne i organizacyjne w tym obszarze, a kiedy trzeba podejmujemy – w ramach naszych ustawowych kompetencji – interwencje bezpośrednie – dodał.
– Przede wszystkim jednak w naszych działaniach priorytet ma zawsze zapewnienie poszanowania godności pacjenta. Tak rozumiemy naszą rolę i misję. I tego oczekujemy również od wszystkich osób związanych z ochroną zdrowia. Aby w swojej pracy i działaniach perspektywę zawodową – naukowca, lekarza, pielęgniarki, ratownika medycznego czy urzędnika lub polityka – łączyli z perspektywą obrońcy praw człowieka. Aby każdy w miarę możliwości stosował się do klasycznej zasady etyki lekarskiej: dobro chorego najwyższym prawem – podkreślił Rzecznik.
– Tak właśnie oceniamy działania, dorobek i postawę etyczną dr. Marka Balickiego – jako wszechstronną, głęboko zaangażowaną służbę ludziom potrzebującym pomocy, gdzie godność i dobro pacjenta są zawsze na pierwszym miejscu – zakończył Marcin Wiącek i pogratulował laureatowi.
