PoPrawny Poznański serwis prawny
Powiązane artykuły
Marszałek Sejmu Włodzimierz Czarzasty wydał obwieszczenie o rozpoczęciu procedury zgłaszania kandydatów na członków Krajowej Rady Sądownictwa wybieranych spośród sędziów. W środę mija wynikający z obecnych regulacji termin na rozpoczęcie tej procedury.
Obwieszczenie o rozpoczęciu procedury zgłaszania kandydatów na sędziowskich członków KRS zostało opublikowane w środę w Monitorze Polskim. Mówi ono o rozpoczęciu procedury zgłaszania kandydatów na członków KRS wybieranych spośród sędziów Sądu Najwyższego, sądów powszechnych, sądów administracyjnych i sądów wojskowych.
Kadencja obecnych sędziów-członków KRS kończy się 12 maja. Obecne przepisy, uregulowane nowelą z grudnia 2017 r. stanowią, że sędziów-członków KRS wybiera Sejm.
Krytycy tego rozwiązania uważają, że oznacza to upolitycznienie KRS jako organu stojącego na straży niezależności sądów oraz jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą trójpodziału władz. W konsekwencji kwestionowany jest status sędziów powoływanych przy udziale KRS od 2018 r. (tzw. neosędziów) z uwagi na procedurę nominacyjną, która – według obecnych władz – powołujących się na orzeczenia TSUE, ETPC, a także Sądu Najwyższego – jest wadliwa i narusza standardy niezależności sądu.
Nowelizacja u prezydenta
U prezydenta Karola Nawrockiego znajduje się nowelizacja ustawy o KRS, wprowadzająca zasadę, że to nie Sejm, ale wszyscy sędziowie mieliby wybierać sędziowskich członków KRS w głosowaniu przeprowadzanym przez Państwową Komisję Wyborczą.
Marszałek Czarzasty zaapelował we wtorek do prezydenta o podpisanie tej noweli. Zapowiedział wówczas, że jeśli do tego nie dojdzie w ciągu dwóch dni, rozpocznie procedurę wyboru sędziów-członków KRS na podstawie obecnego prawa. Podkreślił, że działa praworządnie a „prawo jest prawem” i rozpocznie procedurę w oparciu o obecne przepisy choć – jak podkreślił – obecne prawo jest niedobre i w konsekwencji prowadzi do krzywdy obywateli.
Apelując do prezydenta o podpisanie noweli zawierającej zmianę w sposobie wybierania sędziowskich członków KRS, Czarzasty podkreślał, że obecne przepisy stoją u podstaw tego, że podważane są wyroki wydane przez składy orzecznicze, w których zasiadały osoby powołane na stanowisko sędziego z udziałem KRS w jej obecnym kształcie.
Uchwała Nadzwyczajnego Zebrania Delegatów z 7 lutego 2026 roku w sprawie wyboru sędziowskich członków Krajowej Rady Sądownictwa
7 lutego 2026 roku w Warszawie Nadzwyczajne Zebranie Delegatów Stowarzyszenia Sędziów Polskich Iustitia przyjęło uchwałę w sprawie wyboru sędziowskich członków Krajowej Rady Sądownictwa, której treść przedstawiamy poniżej:
Uchwała nr 2
Nadzwyczajnego Zebrania Delegatów
Stowarzyszenia Sędziów Polskich IUSTITIA
z 7 lutego 2026 roku
w sprawie wyboru sędziowskich członków
Krajowej Rady Sądownictwa
Podstawowym celem Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia” jest umacnianie niezależności sądów i niezawisłości sędziów poprzez budowanie wymiaru sprawiedliwości bliskiego obywatelowi i wolnego od wpływu polityków.
13 kwietnia 2025 roku XXXI Zwyczajne Zebranie Delegatów SSP „Iustitia” jako jeden z priorytetów działalności Stowarzyszenia wskazało wsparcie reformy sądownictwa na podstawie społecznych projektów przygotowanych z udziałem “Iustitii”, a dotyczących m.in. uzdrowienia Krajowej Rady Sądownictwa („KRS”).
23 stycznia 2026 roku Sejm uchwalił – przygotowaną na bazie tych projektów – nowelizację ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz ustawy – Kodeks wyborczy (druk sejmowy 2108), która ma przywrócić zgodny z Konstytucją wybór sędziowskich członków KRS, oddając go na powrót w ręce sędziów.
Polski ustawodawca po raz pierwszy w historii zdecydował też, że prawo wybierania swoich przedstawicieli do KRS w powszechnych, transparentnych i reprezentatywnych wyborach będzie przysługiwało wszystkim polskim sędziom. Tylko w ten sposób można zapewnić przejrzyste funkcjonowanie Rady i budować zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.
Nowelizacja ustawy oznacza rozpoczęcie legalnych procedur konkursowych i uzupełnienie wakatów w sądach, co przełoży się na przyspieszenie postępowań. Przed Prezydentem RP otwiera się możliwość dokonywania niepodważalnych nominacji sędziowskich.
Nadzwyczajne Zebranie Delegatów Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia” wzywa Prezydenta Karola Nawrockiego, by – w duchu odpowiedzialności za Państwo – podpisał ww. ustawę, zapewniając tym samym bezpieczeństwo prawne obywateli, porządek w funkcjonowaniu polskiego wymiaru sprawiedliwości i trwałość orzeczeń wydawanych w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej.
12 maja 2026 roku kończy się kadencja obecnej, wadliwie ukształtowanej KRS. Polscy sędziowie nie mogą i nie będą uchylać się od odpowiedzialności za dalsze losy Rady, która ma być gwarantem prawa do niezależnego sądu dla wszystkich obywateli. Możliwość skorzystania przez Prezydenta RP z prawa weta uzasadnia konieczność podjęcia przez środowisko sędziowskie już na obecnym etapie działań zmierzających do zapewnienia powołania KRS nowej kadencji w sposób odpowiadający standardom konstytucyjnym oraz międzynarodowym.
Nadzwyczajne Zebranie Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia” wskazuje na możliwość powołania sędziowskiej części składu KRS w oparciu o przepisy obecnie obowiązującej ustawy z 12 maja 2011 roku o Krajowej Radzie Sądownictwa (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1186) pod warunkiem, że Sejm Rzeczypospolitej Polskiej – przy uwzględnieniu ograniczeń wynikających z ustawy, ale z poszanowaniem wartości konstytucyjnych – jedynie potwierdzi wybór do Rady tych sędziów, którzy uzyskają wcześniej najwyższe poparcie w powszechnych, przejrzystych i reprezentatywnych wyborach przeprowadzonych wśród wszystkich sędziów w Polsce. Taki wybór będzie zgodny ze standardami unijnymi.
Jedynie silna sędziowska legitymacja może dać KRS odpowiedni mandat do działania. Nadzwyczajne Zebranie Delegatów Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia” apeluje zatem do wszystkich członków naszego Stowarzyszenia o powszechny udział w wyborach do KRS, które zostaną przeprowadzone w całej Polsce przez prezesów sądów.
Tylko w ten sposób możemy sprawić, że KRS stanie się organem spełniającym swe konstytucyjne zadania.
Nadzwyczajne Zebranie Delegatów Stowarzyszenia Sędziów Polskich “Iustitia” zobowiązuje zarząd Stowarzyszenia do podjęcia rozmów ze środowiskami sędziów deklarujących poparcie dla przywrócenia praworządności, w celu wyłonienia wspólnej listy kandydatów.
Treść uchwały w sprawie KRS dostępna również na stronie SSP IUSTITIA
